Category Archives: Αρχαίοι Έλληνες

Επίκαιροι Αριστοτέλης και Πλάτωνας για σχέδια εξόντωσης του λαού

Δυόμιση χιλιάδες χρόνια μετά που ο Αριστοτέλης έγραψε τα «Πολιτικά» αποδείχθηκε όχι μόνο επίκαιρος και σοφός αλλά φάνηκε να ήξερε τον σχεδιασμό όσων ήθελαν να εξοντώσουν το λαό ο οποίος είναι ο ίδιος από τότε μέχρι σήμερα.
Αλλά και ο Πλάτωνας είχε σκιαγραφήσει πλήρως το αποτέλεσμα όσων ήταν άβουλοι και αμέτοχοι στα κοινά με αποτέλεσμα να φέρνουν πάνω από τα κεφάλια τους επικίνδυνους και καταστροφικούς κυβερνήτες. Το ίδιο όμως φαίνεται να συμβαίνει μέχρι και σήμερα.

Διαβάστε στο παρακάτω απόσπασμα την σημασία των λόγων τους:

«Επιδίωξη της τυραννίας είναι να πτωχεύσουν οι πολίτες, αφενός για να συντηρείται με τα χρήματα τους η φρουρά του καθεστώτος και αφ ετέρου για να είναι απασχολημένοι οι πολίτες και να μην τους μένει χρόνος για επιβουλές.
Σε αυτό το αποτέλεσμα αποβλέπει τόσο η επιβολή μεγάλων φόρων, η απορρόφηση των περιουσιών των πολιτών, όσο και η κατασκευή μεγάλων έργων που εξαντλούν τα δημόσια οικονομικά.»
ΑΡΙΣΤΟΤΈΛΟΥΣ ΠΟΛΙΤΙΚΑ

Αλλά και ο Πλάτωνας είχε γράψει για τον λαό:
«Κάθε λαός είναι άξιος των ανθρώπων που τον κυβερνούν . Κανείς δεν είναι πιο υποδουλωμένος από εκείνους που εσφαλμένα πιστεύουν πως είναι ελεύθεροι. Όσοι αδιαφορούν για τα κοινά είναι καταδικασμένοι να εξουσιάζονται πάντα από ανθρώπους κατώτερούς τους .»
Πλάτωνας 427-347 π.Χ


Βίντεο Ισπανών καθηγητών και μαθητών: " Ευχαριστούμε Ελλάδα για την κληρονομιά μας." GRACIAS GRECIA.

Στην Ισπανία, καθηγητές και μαθητές πήραν την πρωτοβουλία και δημιούργησαν ένα βίντεο επτά λεπτών μέσα στο οποίο ευχαριστούν την Ελλάδα για την κληρονομιά της στην ανθρωπότητα σε όλους τους τομείς της καθημερινής ζωής, από την αλφάβητο μέχρι και τη φιλοσοφία, κι από την ιατρική μέχρι και τον αθλητισμό.

Στην αρχή του βίντεο ακούγεται η φράση:
«Μπορεί να μην το ξέρεις, αλλά μιλάς πολύ περισσότερα ελληνικά από αυτά που νομίζεις».
Τότε, καθηγητές και (ΔΕΙΤΕ ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ) …
μαθητές σε διάφορα μέρη, ευχαριστούν την Ελλάδα για την αλφάβητο, τα μαθηματικά, την ιστορία, τις Θερμοπύλες, τη φιλοσοφία, τη λογική, τους ιατρικούς όρους, την αστρονομία, τη δημοκρατία, τον Παρθενώνα, αλλά και τη μουσική, το κρασί, τον θεό Διόνυσο, τους μύθους, την τεχνολογία, για την Τροία, τη Σπάρτη, το θέατρο.

Στο τέλος, όλοι μαθητές σηκώνονται όρθιοι και φωνάζουν στα ελληνικά:
«Ευχαριστούμε πολύ, με τρέλα!».

«Yo conozco mi herencia» («Εγώ γνωρίζω την κληρονομιά μου») είναι η πρώτη φράση που φαίνεται γραμμένη στο βίντεο, υπογραμμίζοντας αφενός τις στενές σχέσεις κουλτούρας των δύο λαών της Μεσογείοy κι αφετέρου, τα θεμέλια που τέθηκαν την εποχή της ακμής της αρχαίας Αθήνας για τον πολιτισμό του Δυτικού κόσμου.
 Οι Ισπανοί λένε «gracias» («ευχαριστώ») στους Έλληνες σε μια εποχή που οι δυο χώρες βιώνουν μία από τις σοβαρότερες κρίσεις στην ιστορία τους.

Επισημαίνεται ότι το βίντεο μπορεί να το παρακολουθήσει οποιοσδήποτε που γνωρίζει την ελληνική γλώσσα, χωρίς να ξέρει Ισπανικά πέραν του πασίγνωστου «gracias»

Οι μάσκες πέφτουν


computer

    Οταν πλημμύριζε ο Νείλος στην Αρχαία Αίγυπτο, οι αγρότες που είχαν χωράφια δίπλα στο ποτάμι έχαναν  τα όρια τους. Όταν βρέθηκε εκεί ο Θαλής ο Μιλήσιος να μετρήσει την μεγάλη πυραμίδα από την σκιά της, του ανέθεσαν να βρει έναν τρόπο έτσι ώστε μετά την άμπωτη να μπορούν να ξαναβρούν οι Αιγύπτιοι αγρότες τα όρια των χωραφιών τους. Ο Θαλής έβαλε πασσάλους ανά τακτά διαστήματα στην άκρη του ποταμού κατά μήκος της ακτής. Από κάθε πάσσαλο έδεσε μακριά σχοινιά προς τα έξω, προς τα χωράφια, δηλαδή κάθετα σε διεύθυνση προς τον ποταμό. Τα σχοινιά κατά μήκος τους, ανάλογα με τις αποστάσεις έφεραν κόμβους!!! Με την βοήθεια των κόμβων μέτρησε ακριβώς τα σύνορα του κάθε αγρού αφού είχε σταθερή απόσταση από τον ποταμό. 
Η μέθοδος αυτή, του να υπολογίζεις δηλαδή με ακρίβεια, ονομάστηκε κομβέω. (υπολογίζω, μετρώ ακριβώς με την βοήθεια κόμβων…) 

Αργότερα το πήραν οι Λατίνοι όπου όσοι ήξεραν να εκτελούν μαθηματικές ή αριθμητικές πράξεις, το φώναζαν δυνατά (εξού κομπασμός), και ο υπολογισμός σε αυτούς έγινε combaso, ή compasso (Υπάρχει και σήμερα όργανο στη ναυσιπλοΐα για υπολογισμό της πορείας του πλοίου κλπ). Έκτoτε το μετρώ ή υπολογίζω με ακρίβειαcompaso => computer. Αγγλικά άραγε πως λέγεται το computer; Γιατί Ελληνικά ξέρουμε.    

Από τον κύριο: Kyrilloff

Όργανα και εφευρέσεις των Αρχαίων Ελλήνων

VIDEO PLAYER by pay-per-view video hosting

<!– var vars = {clip_id:"dxltak12r9s8",player_color1:"#c8c8c8",player_color:"#a6a6a6",transparent:"false",pause:"1",repeat:"",bg_color:"#FFFFFF",fs_mode:"2",no_fullscreen:"0",no_controls:"",start_img:"1",start_volume:"100",close_button:"",brand_new_window:"1",auto_hide:"1",prebuffer:"",stretch_video:"",player_align:"NONE",offset_x:"",offset_y:"",bg_transp:"",player_color_ratio:0.6,skinAlpha:"50",colorBase:"#555555",colorIcon:"#ffffff",colorHighlight:"#777777",direct:"true"}; var svp_player = new SVPDynamicPlayer("svp_playerdxltak12r9s8", "", "720", "405", {use_div:"svp_playerdxltak12r9s8",skin:"3"}, vars); svp_player.execute(); //–>
Your browser does not support JavaScript! JavaScript is needed to display this video player from Streaming Video Hostinghttp://www.pemptousia.gr/new_videothiki/?v=40391

ΓΝΩΜΙΚΑ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

Από τον κύριο Σάββα Σπυρίδη μαζί με τις ευχές του:
Εύχομαι ο Νέος χρόνος να είναι μεστός υγείας, ειρήνης και αγάπης

Ξένιος Ζευς: Ο ορισμός της φιλοξενίας στην Αρχαία Ελλάδα


Σχόλιο ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ:

Επειδή σήμερα η έννοια των λέξεων έχει χάσει την πραγματική σημασία τους, με την διαστρέβλωση των αξιών και της ιστορίας μας, σας παραθέτουμε τον ορισμό της φιλοξενίας στην Αρχαία Ελλάδα και όχι όπως αυτή σήμερα παραποιήθηκε σε κυνηγητό λαθρομεταναστών.  

Οι Έλληνες είναι ένας ζεστός και φιλόξενος λαός, ένα λαός που δίνει από το υστέρημα του με χαρά  και απλόχερα για να ευχαριστήσει τον οποιοδήποτε. Ακόμα και στα δύσκολα χρόνια που βιώνουμε δεν αντιμετωπίζουμε τους μετανάστες σαν εχθρούς, τους λυπόμαστε γιατί μέσα μας γνωρίζουμε ότι είναι τα θύματα της Νέας Τάξης, ξεσπιτώθηκαν για ένα καλύτερο μέλλον και εγκλωβίστηκαν στην χώρα μας.

Παρόλα αυτά η χώρα μας αδυνατεί να δεχθεί και να συντηρήσει τους εκατομμύρια μετανάστες, νόμιμους ή παράνομους.
Στην Αρχαία Ελλάδα η φιλοξενία εθεωρείτο πράξη αρετής. Τους ξένους προστάτευαν ο Ξένιος Δίας και η Αθηνά η Ξενία, όπως και οι Διόσκουροι Κάστωρ και Πολυδεύκης. Υπήρχε θεία απαίτηση για την περιποίηση των ξένων και εθεωρείτο αμάρτημα η κακή αντιμετώπισή τους. Η φιλοξενία ακολουθούσε μία ιεροτελεστία και παρέχονταν σε κάθε ξένο, ο οποίος ανεξάρτητα από την τάξη που ανήκε, μπορούσε να μείνει σε ειδικό δωμάτιο στον «ξενώνα».
Η φιλοξενία είχε σημαντική κοινωνική δύναμη, διότι μπορούσε να συνδέσει άτομα οποιασδήποτε τάξης, ακόμη και απλούς πολίτες με βασιλιάδες. Στα χρόνια του Ομήρου, σε όποιο σπίτι και αν πήγαινε ένας ξένος, θα έβρισκε φιλοξενία. Κάτι τέτοιο αφορούσε όλες τις Πόλεις Κράτη της Ελλάδας, αν και οι Θεσσαλοί και οι Αθηναίοι φημίζονταν ειδικά για τα φιλόξενά τους αισθήματα. Ο ξένος βέβαια της εποχής του Ομήρου δεν ήταν τουρίστας, αλλά αγγελιοφόρος, εξόριστος, ταξιδιώτης, κλπ.
Η αποδοχή ενός ξένου για φιλοξενία λεγόταν «εστιάν» ή «ξενίζειν» ή «ξενοδοχείν». Ο ξένος με την άφιξή του έκανε ευχές στην οικογένεια που τον φιλοξενούσε και στην αναχώρηση δεχόταν δώρα. Όταν εμφανιζόταν ένας ξένος, ο κύριος του σπιτιού ή στην περίπτωση σύμφωνα με τους αρχαίους Έλληνες «ξενοδόχος» ή «στεγανόμος», ή «εστιοπάμμων» ή «ναύκληρος», τον προσκαλούσε στο σπίτι του και παρέθετε γεύμα προς τιμή του.
άγαλμα του Δία, πίνακας του Salvador Dalli
άγαλμα του Δία, πίνακας του Salvador Dali
Η πρόσκληση σε γεύμα λεγόταν «επί ξενία καλείν». Ο ξένος μετά από το καθιερωμένο λουτρό, φορούσε τα πολυτελή ενδύματα που του προσέφερε ο οικοδεσπότης και στη συνέχεια καθόταν τιμητικά σε θρόνο. Το γεύμα συνήθως διαρκούσε πολύ, ενώ στη συζήτηση συμμετείχε και η οικοδέσποινα. Ο ξένος μετά από τα γεύματα έλεγε κάποια ιστορία ή κάποιο ανέκδοτο. Στην περίπτωση που κάποια ημέρα της φιλοξενίας δεν έτρωγε μαζί με τον ξενοδόχο του, τότε αυτός του έστελνε τρόφιμα στον ξένο του.
Στους πρώτους ιστορικούς χρόνους βελτιώθηκαν οι συγκοινωνίες με αποτέλεσμα την ανάπτυξη του εμπορίου. Οι πολιτείες και οι κοινωνίες ήκμαζαν, όπως επίσης οι επιστήμες και οι τέχνες. Τα ταξίδια τότε έγιναν συχνά και πήραν μαζικό χαρακτήρα σε περιόδους αγώνων και εορτών[6]. Οι ελληνικές πόλεις, σε περιπτώσεις εορτών, αθλητικών εκδηλώσεων και πανηγυρισμών, εκτός από το πλήθος των επισκεπτών, δέχονταν και αντιπροσωπείες από άλλες πόλεις. Τότε με τη μεσολάβηση της πολιτείας, η φιλοξενία ανατέθηκε σε ορισμένους πολίτες οι οποίοι αντιπροσώπευαν την πόλη, οπότε δημιουργήθηκε ο θεσμός της δημόσιας φιλοξενίας. Η δημόσια φιλοξενία συνήθως δημιουργούσε ισχυρούς δεσμούς ανάμεσα στις πόλεις, με αποτέλεσμα να συνάπτονται συνθήκες αμοιβαίας φιλοξενίας.
Την προστασία των ξένων σε κάθε πόλη επέβλεπαν οι «πρόξενοι», δηλαδή οι επίσημοι αντιπρόσωποι των άλλων πόλεων, μετά από ειδική συνθήκη που υπογράφονταν για αυτό. Έτσι δημιουργήθηκε ο θεσμός της «προξενίας». Ο θεσμός της προξενίας ισχυροποιήθηκε από την καθιέρωση των νομισμάτων σαν ανταλλακτικό ενδιάμεσο και από την διάδοση της γραφής και οδήγησε σε συνθήκες φιλίας πολλές ελληνικές πόλεις, αλλά και ελληνικές με ξένες πόλεις επίσης. Η συνθήκη προξενίας, συντάσσονταν και χαράσσονταν σε μαρμάρινες στήλες, ενώ ορισμένες φορές οι εκπρόσωποι αντάλλασσαν σύμβολα αμοιβαίας αναγνώρισης, όπως συνηθίζονταν στην περίπτωση της ιδιωτικής ξενίας. Την εποχή αυτή, η λέξη «ξενία», πολλές φορές χρησιμοποιήθηκε για να εκφράσει την έννοια της φιλίας. Σταδιακά δε ο θεσμός της προξενίας έβαλε τις βάσεις για να διαμορφωθεί και να λειτουργήσει ένας τύπος διεθνούς δικαίου μεταξύ των πόλεων -κρατών.
Κάθε καλεσμένος μπορούσε να φέρει όποιον ήθελε σε γεύμα. Αυτή n συνήθεια γέννησε μάλιστα μια ιδιαίτερη κατηγορία ανθρώπων, στην οποία έδωσαν το περιφρονητικό παρατσούκλι “παράσιτα”. Ο Πλούταρχος έγραψε ένα ολόκληρο κεφάλαιο αφιερωμένο στο πρόβλημα: ως ποιο Βαθμό μπορεί να χρησιμοποιήσει κανείς αυτό το δικαίωμα χωρίς να ξεπεράσει τα όρια της καλής συμπεριφοράς.
Στο “Συμπόσιο” ο Πλάτωνας διηγείται ότι ο Αριστόδημος συνάντησε τον Σωκράτη με επίσημο ένδυμα και μαθαίνοντας ότι πηγαίνει στο τραπέζι του Αγάθωνα, αποφάσισε να τον συνοδεύσει αν και δεν ήταν καλεσμένος. Στο δρόμο ο Σωκράτης, απασχολημένος καθώς ήταν με ένα φιλοσοφικό πρόβλημα, Βράδυνε το βήμα του. Ο Αριστόδημος δεν παρατήρησε ότι ο φιλόσοφος έμεινε πίσω και μπήκε μόνος στο σπίτι του Αγάθωνα. Παρ’ όλα αυτά δεν βρέθηκε σε δυσάρεστη θέση: οι θύρες ήταν διάπλατα ανοιχτές, και ένας δούλος τον οδήγησε αμέσως στην τραπεζαρία, όπου ο Αγάθωνας τον υποδέχτηκε με μεγάλη χαρά, λέγοντάς του ότι ήθελε να τον καλέσει προσωπικά, μα δεν μπόρεσε να τον βρει.

Μόλις οι προσκαλεσμένοι έμπαιναν στο σπίτι, οι δούλοι τούς έβγαζαν τα υποδήματα. Θεωρούνταν αταίριαστο να κυκλοφορεί κανείς μέσα στο σπίτι με τα πέδιλα με τα οποία βάδιζε στο δρόμο. Πριν καθίσουν οι καλεσμένοι στο τραπέζι, τους έπλεναν και τους αρωμάτιζαν τα πόδια.
Μα ούτε κι ύστερα απ’ αυτή τη διαδικασία ήταν ωραίο να ρίχνεται κανείς στο φαγητό. Προηγούμενα οι καλεσμένοι περιφέρονταν στα δωμάτια, θαύμαζαν τα έπιπλα και τα αντικείμενα διακόσμησης και επαινούσαν την καλαισθησία του νοικοκύρη. Οι Έλληνες έδιναν μεγάλη σημασία στους καλούς τρόπους. Αυτό ζητούσε n εθιμοτυπία. Η συνήθεια να τρωει κανείς ξαπλωμένος, αν και άγνωστη στην ομηρική εποχή, ήταν παρ’ όλα αυτά πολύ παλιά, όπως αποδεικνύεται από τα ζωγραφισμένα αγγεία του 7ου αιώνα.
Σε κάθε κρεβάτι κάθονταν δυο άνθρωποι. Ξαπλώνονταν ακουμπώντας με τον αριστερό αγκώνα σε μαξιλάρι, έτσι που το στήθος τους ήταν μισοσηκωμένο. Αφού καθόταν όλος ο κόσμος, οι υπηρέτες έχυναν νερό στους καλεσμένους τους για να πλύνουν τα χέρια τους. έπειτα έφερναν κάτι τραπεζάκια χαμηλά, πάνω στα οποία ήταν έγκαιρα τακτοποιημένα τα φαγητά. ‘Έφερναν τόσα τραπεζάκια όσα κρεβάτια ήταν στην αίθουσα, δηλαδή σε κάθε τραπεζάκι έτρωγαν δύο άνθρωποι. Οι Έλληνες δεν χρησιμοποιούσαν πιρούνια και μαχαίρια. Κουτάλια είχαν, αλλά προτιμούσαν να τα αντικαθιστούν με μια κόρα ψωμί. Το φαγητό το έπιαναν με τα χέρια. Τις μερίδες τις σέρβιραν ψιλοκομμένες για να πιάνονται εύκολα.


Πέτρινη στήλη 6000 ετών με ελληνικά γράμματα φέρνει τα πάνω-κάτω…

Έφερε στο φως μια απίστευτη ανακάλυψη η αρχαιολογική σκαπάνη στις ανασκαφές του προϊστορικού οικισμού του Αρχοντικού Πέλλας, λίγες μέρες πριν κλείσει η ανασκαφική περίοδος (καλοκαίρι 2011). Αποκαλύφθηκε στα…
κατώτερα στρώματα του οικισμού πέτρινη στήλη, διαστάσεων περίπου 30Χ20 εκατ. με εγχάρακτα γράμματα του ελληνικού αλφαβήτου.

Οι πρώτες εκτιμήσεις αναφέρονται σε χρονολογία γύρω στο 4000 π.Χ. πολύ πριν από την ανακάλυψη της σφηνοειδούς γραφής από τους Σουμέριους (περίπου 3500 π.Χ.). Δείγματα της Στήλης του Αρχοντικού (όπως πλέον αποκαλείται προσωρινά το εύρημα) έχουν σταλεί στο εργαστήριο Ορυκτολογίας και Πετρογραφίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης ώστε να προσδιοριστεί επακριβώς η σύσταση του πετρώματος, γεγονός που θα βοηθήσει στον προσδιορισμό της περιοχής προέλευσής του, η οποία πρέπει να βρίσκεται σε πολύ μικρή απόσταση, μια και το πέτρωμα υπάρχει σε τοποθεσίες της περιοχής και χρησιμοποιείται μέχρι σήμερα.

Στην συνέχεια η στήλη, αφού συντηρηθεί, θα υποβληθεί σε εξέταση με ακτίνες Χ ώστε να διαπιστωθεί αν υπάρχουν και άλλα γράμματα, που μετά από τόσες χιλιετίες, είναι δύσκολη η ανάγνωσή τους, λόγω φθοράς της επιφάνειας.

”Μουδιασμένοι” οι αρχαιολόγοι

Οι υπεύθυνοι της ανασκαφής αρχαιολόγοι αποφεύγουν να δηλώσουν οτιδήποτε και όπως πληροφορηθήκαμε από έγκυρη πηγή που μας μετέδωσε και την αρχική είδηση, είναι καταφανώς αμήχανοι και «μουδιασμένοι», γεγονός απόλυτα φυσικό αν αναλογισθεί κάποιος τις τεράστιες ανατροπές δεδομένων που θα φέρει αυτή η συγκλονιστική πράγματι ανακάλυψη. Αν μάλιστα προκύψουν και άλλες τέτοιες στήλες, όπως πιθανολογείται, τότε οι εξελίξεις στην επιστήμη της επιγραφικής θα είναι κατακλυσμικές.

Ελληνικά γράμματα

Το πλέον εντυπωσιακό γεγονός που προκύπτει από την προσεκτική εξέταση της στήλης είναι η σαφής καταγραφή γραμμάτων του αρχαϊκού ελληνικού αλφαβήτου, όπως το αρχαϊκό Ζ που είχε περίπου την μορφή του Ι, αλλά με μεγαλύτερες την επάνω και κάτω γραμμή (βλ. φωτ.). Διακρίνεται ξεκάθαρα το Α και σειρά άλλων γραμμάτων. Παρά την φθορά της στήλης, ορισμένα γράμματα διακρίνονται σαφέστατα, σε αντίθεση με παλαιότερα ευρήματα π.χ. την πολυσυζητημένη πινακίδα του Δισπηλιού, όπου μόνον με άφθονη δόση φαντασίας μπορούν να ανακαλυφθούν «γράμματα».

Η τοποθεσία της ανασκαφής

Ο προϊστορικός οικισμός του Αρχοντικού Γιαννιτσών βρίσκεται κοντά στο σύγχρονο ομώνυμο οικισμό, ανάμεσα στην αρχαία Πέλλα και την πόλη των Γιαννιτσών. Έχει τη μορφή τούμπας-τράπεζας, ύψους περίπου 20μ. και έκταση περίπου 128 στρεμμάτων. Η ανασκαφική έρευνα στην «τούμπα» του Αρχοντικού άρχισε από το 1991 και συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Το Αρχοντικό αποτελεί μια προνομιακή οικιστική θέση καθώς δεσπόζει στην εύφορη πεδιάδα των Γιαννιτσών. Επιπλέον ο οικισμός βρισκόταν κοντά στην ακτογραμμή του Θερμαϊκού, όπως επιβεβαιώνεται και από γεωλογικές έρευνες ειδικών επιστημόνων του Α.Π.Θ. Οι έρευνες αυτές έδειξαν ότι η ακτογραμμή πρέπει να περνούσε 6 περίπου χιλιόμετρα νότια του οικισμού. Η σπουδαιότητα της θέσης αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι ανιχνεύεται συνεχής κατοίκηση από τη Νεολιθική Εποχή (6η χιλιετία) μέχρι την υστεροβυζαντινή περίοδο (14ος αι.).

Ραγδαίες ανατροπές

Κλείνοντας προς το παρόν αυτό το ενημερωτικό κείμενο και εν αναμονή των εργαστηριακών αποτελεσμάτων, ένα είναι βέβαιο: Η εικόνα που είχε η διεθνής ακαδημαϊκή κοινότητα για την ανακάλυψη της γραφής και την εξέλιξή της θα μεταβληθεί άρδην, εφ’ όσον επιβεβαιωθούν τα ευρήματα και πολύ περισσότερο εάν προστεθούν και νέα, όπως αναμένεται…
http://news.princeoliver.com

Η Πραγματική Ιστορία της Τροίας; (The true story of TROY?)

Μεταφορτώθηκε στις 8 Απρ 2011

The true story of TROY – The History Channel

Ήταν μύθος, παραμύθι, ή μήπως όχι;
Η Ομηρική Τροία, η πόλη με τα άπαρτα τείχη, που χρειάσθηκαν δέκα χρόνια πολιορκίας για να πέσει, βρέθηκε από Γερμανούς ερευνητές.
Το 1280 π.Χ. ήταν μια τειχισμένη μεγαλούπολη κάπου 10.000 κατοίκων και εκτεινόταν κάτω από τον γνωστό ώς τώρα μικρό οχυρό λόφο του Χιτσαρλίκ σε έκταση δεκαπλάσια από ό,τι ήταν γνωστό μέχρι σήμερα, ήτοι 270.000 τ.μ.
Με την βοήθεια Ιστορικών, μελετητών και με την χρήση Η/Υ το History Channel αναζητά την αλήθεια…

Το είδαμε στο φιλικό μας ιστολόγιο:

Ψηφιακή αναπαράσταση της Μάχης του Μαραθώνα το 490π.Χ

Μεταφορτώθηκε στις 25 Αύγ 2011
 
Το βίντεο αυτό δημιουργήθηκε στα πλαίσια της εκθέσεως “Δημοκρατία και η Μάχη του Μαραθώνα” στο Ζάππειο Μέγαρο (29/Οκτ/10).Είναι μια προσπάθεια ώστε να γίνει κατανοητός ο τρόπος με τον οποίο έγινε η μάχη. Η τοποθεσία, η ανάπτυξη των στρατευμάτων και η τακτική μάχης που έδωσε στους Έλληνες το νικηφόρο αποτέλεσμα.Ή έκθεση έγινε από τον Σπύρο Μερκούρη, τον ακούραστο αδελφό της Μελίνας που ακόμα και στα 85 του δηλώνει το παρόν του στο πολιτιστικό προσκήνιο.Την δημιουργία και προβολή του ντοκιμαντέρ στα ΜΜΕ ανέλαβε η Honeybee.
Το είδαμε στο φιλικό μας ιστολόγιο:http://www.eleysis-ellinwn.gr


Μεταφορτώθηκε στις 10 Αύγ 2010

Γλωσσάριο Μουσικών Αρχαιοελληνικών όρων.

Α.
Αλήτις. Τραγούδι της αιώρας προς τιμή της Ηριγόνης.
Ανακρεόντειο μέτρο. Ακατάληκτο ιωνικό δίμετρο με εναλλαγή ιωνικών ποδών με τροχαϊκούς δίποδες): υυ-υ/-υ-υ υυ-υ/-υ-υ. Πήρε το όνομά του από τον Ανακρέοντα που το χρησιμοποιούσε στα τραγούδια του.
Ανάπαιστος. Από τους βασικούς πόδες της αρχαίας ελληνικής και νεότερης ποίησης. Αποτελείται από δύο βραχείες και μια μακρά συλλαβή (υυ-).
Αντίσπαστος. Μετρικός πους ο οποίος αποτελείται από έναν ίαμβο και έναν τροχαίο (υ- -υ).
Αντιστροφή. α) στο χορό των αρχαίων δραμάτων και στις ωδές του Πινδάρου καλείται η στροφή προς την αντίθετη κατεύθυνση. β) το δεύτερο τμήμα των λυρικών τραγουδιών, που αντιστοιχούσε στο σχήμα στροφή – αντιστροφή.
Αοιδός. Κατά την προομηρική εποχή καλούσαν έτσι αυτούς που συνέθεταν και τραγουδούσαν επικά ποιήματα που συνήθως συνόδευαν με τη φόρμιγγα. Οι αρχαίοι Έλληνες τους αποκαλούσαν θείους και τους περιέβαλαν με εξαιρετικές τιμές και σεβασμό.
Αρμονία. α) η σωστή αναλογία των μερών ενός συνόλου, συμφωνία ήχων. β) στην αρχαία Ελλάδα επιπλέον σήμαινε και την κατά λόγο διάταξη των φθόγγων μέσα στην όγδοη, έτσι ώστε να σχηματίζουν ένα τέλειο σύστημα. Οι αρμονίες που αναφέρονται είναι οι:
1. λυδική: do’-do.
2. μιξολυδική: si’-si
3. φρυγική: re’-re
4. δωρική: mi’-mi
5. υπολυδική: fa’-fa
6. ιωνική, υποφρυγική: sol’-sol
7. αιολική, υποδωρική: la’-la.
Οι αρχαιοελληνικές κλίμακες απαγγέλλονται κατά την καθοδική τους διαδοχή και η αντιστοιχία με τους ευρωπαϊκούς φθόγγους  δεν είναι απόλυτη.
Αυλός. Το πιο δημοφιλές πνευστό όργανο της αρχαιότητας. Χρησιμοποιούταν στους εθνικούς αγώνες, σε γιορτές, τελετές και συνόδευε τις οργιαστικές λατρείες του Διόνυσου. Ο ήχος του έμοιαζε με αυτόν του όμποε και πιθανόν ήρθε στην Ελλάδα από τη Φρυγία. Ήταν φτιαγμένος από ένα μακρύ και στενό ξύλινο ή κοκάλινο σωλήνα (βόμβυξ) ή συνήθως από δύο (δίαυλος) που κατέληγαν σε κοινή, από καλάμι, διπλή αρχικά γλωττίδα και είχε τρεις τρύπες για τα δάχτυλα. Οι τρύπες με τον καιρό έφτασαν στις δεκαπέντε. Από τους δύο σωλήνες ο ένας χρησίμευε για τη μελωδία κι ο άλλος για συνοδεία. Ενίοτε όμως έπαιζαν και σε ταυτοφωνία. Ο Πρόνομος, επικεφαλής της βοιωτικής μουσικής σχολής τον τελειοποίησε σε μεγάλο βαθμό. Ανάλογα με την έκταση του ήχου διακρινόταν σε: παρθένιο (σοπράνο), παιδικό (άλτο), τέλειο (τενόρο), υπερτέλειο (μπάσο).Ανάλογα με το σχήμα τους διακρίνονταν σε: μονόαυλους, δίαυλους και πλαγίαυλους.
Β.
                  
Βακχείος. Μετρικός πους αποτελούμενος είτε από τρεις συλλαβές: δυο μακρές και μια βραχεία είτε από τέσσερεις.
Βάρβιτος. Έγχορδο όργανο που εφευρέθηκε από τον Τέρπανδρο. Έμοιαζε με μεγάλη στενή λύρα.  
Γ.
Γένος. Η θέση των δύο κινούμενων εσωτερικών φθόγγων ενός τετράχορδου με σταθερούς εστώτες, μένοντες σε απόσταση τετάρτης καθαρής από τους ακραίους φθόγγους, ήτοι:
1. γένος διατονικό (τόνος-τόνος-ημιτόνιο), π.χ. la, sol, fa, mi
2. γένος χρωματικό (τριημιτόνιο-ημιτόνιο-ημιτόνιο), π.χ. la, sol ύφεση, fa, mi
3. γένος εναρμόνιο (τετραημιτόνιο-1/4 τόνου-1/4 τόνου) π.χ. la, sol διπλή ύφεση, fa χαμηλωμένο κατά Ό του τόνου, mi.
Δ.
Δάκτυλος. Ο παλαιότερος μετρικός πους των αρχαίων Ελλήνων. Αποτελείται από μια μακρά και δύο βραχείες συλλαβές (-υυ). Γεννήθηκε από τις ανάγκες της μακροσκελούς επικής διήγησης και ανταποκρινόταν στο σεμνό και επιβλητικό ήθος του έπους.
Διάγυιος. Μετρικός πους που αποτελείται από μία μακρά, μία βραχεία και μία μακρά συλλαβή (-υ-).
Διαπασών. Όρος που προήλθε από τη φράση «η δια πασών των χορδών συμφωνία». Η συμφωνία μεταξύ της πρώτης και της τελευταίας νότας, επομένως το διάστημα 8ης. Ο εν λόγω όρος μετά την εποχή του Αριστόξενου αντικατέστησε τον όρο «αρμονία».
Διθύραμβος. Ύμνος στο Διόνυσο με συνοδεία αυλού. Τον χόρευαν οι θιασώτες του θεού μέσα σε κατάσταση ένθεης μανίας και έξαλλου ενθουσιασμού. Θεωρείται ότι έχει της ρίζες του στη Φρυγία απ’ όπου ήρθε και η λατρεία του Διονύσου. Αυτοσχέδιος κι άτεχνος αρχικά, διαμορφώθηκε σε χορικολυρικό καλλιτεχνικό είδος από τον Αρίωνα (7ο π.Χ. αιώνα) ο οποίος συνέθεσε υπέροχους διθυράμβους που εκτελούνταν από κύκλιο χορό 50 ανδρών στην αυλή του τυράννου, της Κορίνθου,   Περίανδρου. Ο Αρίωνας επίσης φέρεται ως ο πρώτος που έδωσε στο Διόνυσο τη συνοδεία των Σατύρων. Από την εποχή αυτή ξεκινά μια σειρά ποιητών-μουσικών από τους οποίους αργότερα θα ξεπηδήσει και το αρχαίο δράμα. Πάντως οι διθύραμβοι επέζησαν ως αυθύπαρκτο είδος μέχρι και την κλασσική εποχή όσο και αργότερα στα μεγάλα κέντρα των Αθηνών και των Δελφών.
Δόχμιος. Μετρικός πους (υ- -υ-) που χρησιμοποιούταν συχνά στην αρχαία τραγωδία.
Ε.
Ελεγεία. Λυρικό ποίημα φρυγικής καταγωγής. Αρχικά το περιεχόμενό του ήταν ο θρήνος αλλά αργότερα ένα ελεγειακό ποίημα εξέφραζε και άλλες συγκινήσεις όπως τη λύπη, τη χαρά, τον έρωτα, τον πατριωτισμό κ.λ.π. Οι ελεγείες ήταν γραμμένες στην ιωνική διάλεκτο κι απαγγέλλονταν από ένα πρόσωπο συνοδεία αυλού. Έπαψε να τραγουδιέται σχετικά νωρίς. Ποιητές γνωστοί για τις ελεγείες τους ήταν ο Αρχίλοχος, ο Καλλίνος, ο Τυρταίος, ο Σόλων και άλλοι.
Εμβόλιμον. Αυτοτελές χορικό τραγούδι που παρεμβαλλόταν στα επεισόδια του δράματος κατά τον 4ο αιώνα π.Χ.
Εξόδιον. α) κομμάτι σόλο αυλού που παιζόταν στο τέλος της δραματικής παράστασης. Μεταφορικά σήμαινε την καταστροφική έκβαση ενός δραματικού περιστατικού. β) άσμα που τραγουδούσαν οι ηθοποιοί στο τέλος της δραματικής παράστασης
Επιγόνειον. Έγχορδο με 40 χορδές που ίσως να ήταν κατά ζεύγη. Πιθανόν να γινόταν σε αυτό χρήση διαστημάτων μικρότερων του ημιτόνιου. Κουρδιζόταν διατονικά ή χρωματικά και η έκτασή του δεν ξεπερνούσε τις πέντε ή τις τρεις οκτάβες αντίστοιχα. Πιθανόν το όνομά του να το πήρε από τον Επίγονο που το εφεύρε.
Επιθαλάμιον μέλος. Χορικό τραγούδι που συνόδευε τη νύφη προς το καινούργιο σπίτι και τραγουδιόταν μπροστά στην κάμαρα των νιόπαντρων. Αναφέρονται δυο είδη: το κατακοιμητικόν και το διεγερτικόν.
Επωδός. α) το μέρος ενός λυρικού ποιήματος που τραγουδιόταν από το χορό μετά την στροφή και την αντιστροφή τις οποίες έψαλαν δυο τμήματα του χορού διαδοχικά.
β) ο/η. Αυτός/ή που χρησιμοποιούσε μαγικές ωδές για τη θεραπεία σωματικών πόνων.
Η.
Ήθος. Οι αρχαίοι Έλληνες πίστευαν στην ηθική δύναμη της μουσικής και γι’ αυτό η μουσική διδασκαλία ήταν αναπόσπαστο κομμάτι των εκπαιδευτικών προγραμμάτων τους.
Θ.
Θυροκοπικόν. Είδος σερενάτας που εκτελούσαν οι αρχαίοι Έλληνες μπροστά στην πόρτα της αγαπημένης τους. Επρόκειτο για τραγούδι με συνοδεία αυλού και χορού.
Ι.
Ίαμβος. α) δισύλλαβο μέτρο που αποτελείται από μια βραχεία και μία μακρά συλλαβή (υ-)
β) οι ίαμβοι στην αρχή ήταν πειρακτικά ή και υβριστικά ακόμα τραγούδια με λαϊκή προέλευση. Οι ρίζες του είδους αυτού βρίσκονται στη λατρεία της Δήμητρας καθόσον οι σκωπτικοί λόγοι της Ιάμβης (κόρης του Πάνα και της Ηχούς) έδιναν κέφι στη λυπημένη θεά όταν αυτή επισκεφτόταν την Ελευσίνα όπως και με τους Γεφυρισμούς που ήταν τα αστεία που έλεγαν, πάνω στη γέφυρα, στην πομπή για την Ελευσίνα. Αργότερα όμως οι ίαμβοι αφορούσαν πολιτικά και κοινωνικά θέματα. Γράφονταν στην ιωνική διάλεκτο σε ιαμβικό ή τροχαϊκό μέτρο. Απαγγέλλονταν από ένα πρόσωπο που, σπάνια πάντως, συνοδευόταν από κάποιο έγχορδο όργανο.
Κ.
Κρόταλα. Αρχαίο ιδιόφωνο (ήτοι όργανο κατασκευασμένο από φυσικά ηχηρά υλικά) που αποτελούνταν από μια λαβίδα που στα άκρα της είχε δύο ξύλινα ή πήλινα ή αργότερα μεταλλικά κομμάτια τα οποία κρούονταν μεταξύ τους για να παράγουν ήχο. Στην αρχαία Ελλάδα χρησιμοποιούνταν ιδιαίτερα στις γιορτές του Διονύσου.
Κεχυμένα μέλη. Ρυθμικά ελεύθερα μέλη.
Κιθάρα. Το πιο συνηθισμένο, μαζί με τη λύρα, έγχορδο όργανο των αρχαίων Ελλήνων της οποίας εξάλλου αποτελούσε εξελιγμένο είδος. Κατείχε περίοπτη θέση στους μουσικούς αγώνες και επιδείξεις. Η εκτέλεση σόλο κιθάρας λεγόταν κιθάρισις και οι εκτελεστές κιθαριστές.
Κίθαρις. Πρωτόγονο όργανο που αναφέρεται στον Όμηρο και που ο Αριστόξενος ταύτιζε με τη λύρα.
Κιθαρωδός. Μουσικός που τραγουδούσε και ταυτόχρονα συνόδευε με κιθάρα. Οι εν λόγω μουσικοί έχαιραν μεγάλης εκτίμησης και σεβασμού.
Κινύρα. Έγχορδο όργανο εβραϊκής καταγωγής. Ήταν είδος κιθάρας με 10 χορδές που μάλλον έπαιζαν λυπητερή μουσική (κινύρομαι = θρηνώ).
Κομμός. Θρήνος, μοιρολόι, στην αρχαία δραματική ποίηση, που τραγουδιόταν διαδοχικά από το χορό και τους ηθοποιούς με αφορμή κάποια μεγάλη συμφορά ή ακόμα και για να προετοιμάσει το κοινό για κάποιο επερχόμενο κακό. Καταχρηστικά σήμαιναν και τα θρηνητικά τραγούδια που τραγουδιόντουσαν μόνο από το χορό ή τους ηθοποιούς αλλά, στην κυριολεξία, ο κομμός εκτελούνταν από τμήμα του χορού ή μόνο τον κορυφαίο και από έναν ή δυο ηθοποιούς.
Λ.
Λύρα. Έγχορδο όργανο που αποτελείται από ένα ηχείο, δυο παράλληλους βραχίονες και μια διαμήκη ράβδο η οποία συνδέει τα άκρα τους. Οι χορδές είναι στερεωμένες στο μπροστινό μέρος του ηχείου και καταλήγουν στη ράβδο δια μέσου ενός καβαλάρη. Αν και αρχικά εμφανίστηκε στην αρχαία Αίγυπτο και τα Μέση Ανατολή, συνδέθηκε με την αρχαία Ελλάδα όπου απαντούσε σε περισσότερο από 50 τύπους. Οι αρχαίοι Έλληνες το διαμόρφωσαν με βάση την ομηρική φόρμιγγα. Κατείχε σημαντική θέση στην εκπαίδευση, συνόδευε τις μονωδίες και ήταν σύμβολο του Απόλλωνα, εκφράζοντας το ευγενικό και γαλήνιο πνεύμα του σε αντίθεση με το διονυσιακό αυλό.
Μ.
Μάγαδις. Πολύχορδο όργανο πιθανόν λυδικής καταγωγής το οποίο διαδόθηκε περί τον 7ο αι. π.Χ. στην Ελλάδα και κυρίως στη Λέσβο με τη Σαπφώ. Αποτελούνταν από 20 χορδές κουρδισμένες ανά ζεύγη κατά όγδοες. Είχε δυνατό ήχο και παιζόταν με γυμνά δάχτυλα.
Μελοποιία. Η τέχνη της μουσικής σύνθεσης. Η δύναμη που δημιουργεί τη μελωδία. Η μελοποιία ήταν ένα από τα επτά μέρη της μουσικής επιστήμης και συνίσταται στην εφαρμογή και χρήση των υπόλοιπων έξι: φθόγγων, διαστημάτων, γενών, συστημάτων, τόνων και μεταβολών. Τα μέρη της σύμφωνα με τον Αριστείδη είναι τρία: α) η λήψη, επιλογή της περιοχής της φωνής που χρησιμοποιηθεί στο σύστημα, β) η μίξη, συναρμογή των ήχων, των γενών ή των συστημάτων και γ) η χρήση, η τελειοποίηση της μελωδίας.
Μέλος. Χορικό ή λυρικό τραγούδι.
Μετρική. Η επιστήμη του μέτρου που δεν πρέπει να συγχέεται με τη ρυθμική η οποία είναι γενικότερη έννοια.
Μέτρο (ποίηση), προσωδιακό και τονικό. Η μικρότερη μονάδα (ομάδα μακρών και βραχέων συλλαβών) από την κανονική επανάληψη της οποίας μπορεί να δημιουργηθεί ένας στίχος. Παλαιότερα ως μικρότερη μονάδα θεωρούσαν τον πόδα, ο οποίος περιείχε τουλάχιστον μια μακρά και μια βραχεία συλλαβή. Στην αρχαία ελληνική ποίηση οι πόδες συναντιούνται πάντα ανά δύο (διποδία). Τα αρχαία ελληνικά μέτρα είναι προσωδιακά, ενώ τα μέτρα της νεοελληνικής ποίησης τονικά. Στο προσωδιακό μέτρο, η μακρά συλλαβή (-) αντιπροσωπεύει τη διπλάσια (ή μιάμιση φορά μεγαλύτερη) διάρκεια από τη βραχεία (υ). Στο τονικό μέτρο, αντίθετα, η μακρά συλλαβή διατηρεί το όνομα αυτό χωρίς να αναφέρεται σε μακρότερη σε διάρκεια συλλαβή. Δηλαδή οι μακρές και οι βραχείες έχουν την ίδια χρονική διάρκεια αλλά διαφέρουν ως προς τον τονισμό. Τονισμένες είναι οι μακρές.
Μολοσσός. Μετρικός πους που αποτελείται από τρεις μακρές συλλαβές (- – -)
Μονόχορδο. Όργανο με μια χορδή. Χρησιμοποιούταν για τη μελέτη των ηχητικών δονήσεων και τη μέτρηση των διαστημάτων των ήχων. Εφευρέθηκε από τον Πυθαγόρα και γι’ αυτό ονομαζόταν και Πυθαγόρειος κανών.
Μουσική. α) παιδεία, ως πνευματική και καλλιτεχνική καλλιέργεια και δύναμη ζωής. Σήμαινε, επομένως, ολόκληρη την πνευματική δημιουργία, ήτοι: οτιδήποτε αποδίδεται στις Μούσες (μούσα > μουσική) και προστατεύεται από αυτές.
β) από την εποχή του Πίνδαρου ως τον Πλάτωνα ο λόγος και η μουσική θεωρούνται ως μια πρωταρχική και αδιάλυτη ενότητα.
γ) ως όρος δηλωτικός της αυτόνομης τέχνης των ήχων εμφανίζεται από τον 4ο αι. π.Χ. και μετά. Μέχρι τότε με την έννοια αυτή χρησιμοποιούταν ό όρος αρμονία (συναρμογή ήχων)    
Ν.
Νόμος. Στην αρχαία ελληνική μουσική η λέξη νόμος χρησιμοποιούνταν για να υποδεικνύει στο μουσικό, συνθέτη ή εκτελεστή το τι πρέπει να κάνει. Ήταν ένας τύπος μουσικής σύνθεσης ή εκτέλεσης, πειθαρχημένος και με υψηλές αισθητικές απαιτήσεις ο οποίος λειτουργούσε ως ένα άυλο πρότυπο προς το οποίο όφειλε να προσαρμοστεί η μουσική εκτέλεση. Υπήρχαν τέσσερεις κατηγορίες νόμων.
α) κιθαρωδικοί για σόλο τραγούδι συνοδεία κιθάρας. Επινοήθηκαν από τον Τέρπανδρο ο οποίος τους διαίρεσε σε βοιωτικούς, αιόλιους, τετραοίδιους, όρθιους κλπ.
β) αυλωδικοί για σόλο τραγούδι με συνοδεία αυλού. Επινοήθηκαν από τον Πολύμνηστο.
γ) αυλητικοί για δόλο αυλό (πυθικός νόμος, πολυκέφαλος νόμος κλπ)
δ) κιθαριστικοί για σόλο κιθάρα (μηνίαμβος νόμος κλπ)
Ο.
Όρθιος. Πους αποτελούμενος από δυο μακρές και δυο βραχείες συλλαβές (–υυ)
Όρχησις. Η λέξη σήμαινε γενικά το χορό που σύμφωνα μ’ ένα μύθο δίδαξε η θεά Ρέα στους Κορυβάντες στη Φρυγία και στους Κουρήτες στην Κρήτη. Στην αρχαία Ελλάδα ο χορός αποτελούσε μια από τις πιο δυνατές καλλιτεχνικές εκφράσεις και ήταν αναπόσπαστο μέρος των τελετών, των θρησκευτικών τελετουργιών και της κοινωνικής ζωής του λαού. Στα Μυστήρια μάλιστα ο χορός μεταβαλλόταν και σε μέσο που με την κίνηση και την έκταση συντελούσε στη μύηση των πιστών. Αναντίρρητα ο χορός κατείχε σημαντική θέση και θεωρούνταν πλεονέκτημα η γνώση της τέχνης του. Γνωρίζουμε ένα μεγάλο μέρος από τους αρχαίους ελληνικούς χορούς και μπορούμε να υποθέσουμε τη μορφή τους από τα ονόματά τους, τις γλυπτικές και ζωγραφικές αναπαραστάσεις και τις περιγραφές σε ιστορικά και άλλα κείμενα. Ενδεικτικά αναφέρουμε τους σεμνούς χορούς (εμμέλεια, γυμνοπαιδική, καλαθίσκος, καρυάτις κλπ), τους άσεμνους χορούς (κόρδαξ, θερμαστρίς κλπ) και χορούς τελετουργικούς, θρησκευτικούς ή πολεμικούς όπως η περίφημη πυρρίχη (αναπαράσταση μάχης με αμυνόμενους κι επιτιθέμενους) κλπ.      
   
Π.
Παιάν. Θρησκευτικό χορικό άσμα που απευθυνόταν αρχικά στον Απόλλωνα και αργότερα και σ’ άλλους θεούς, σαν ευχαριστήριος ύμνος για τη λύτρωση από κάποιο κακό. Τελικά εξελίχθηκε σε τραγούδι θριάμβου μετά από νίκη.
Παιών. Μετρικός πους αποτελούμενος από μια μακρά και τρεις βραχείες συλλαβές
(-υυυ ή υ-υυ ή υυ-υ ή υυυ-).
Πανδούρα. Έγχορδο όργανο, τύπος λαούτου, που αποτελούνταν από μικρό ηχείο, μακρύ βραχίονα χωρίς κλειδιά, τάστα και τρεις χορδές. Ήρθε στην αρχαία Ελλάδα από την ανατολή κι απέκτησε μεγάλη δημοτικότητα.
Παρακαταλογή. Λυρική απαγγελία με συνοδεία λύρας ή κιθάρας που χρησιμοποιήθηκε πολύ την εποχή της τραγωδίας. Επινοήθηκε από τον Αρχίλοχο και στη δημιουργία της συνέβαλε πολύ η προσωδία της αρχαίας ελληνικής γλώσσας με την καθαρή διαφορά μακρών και βραχέων συλλαβών.
Παρθένια. Λυρικά χορικά τραγούδια που εκτελούνταν από χορό παρθένων σε τελετές προς τιμή του Απόλλωνα και της Άρτεμις. Μεταξύ των ποιητών που έγραψαν παρθένια ήταν οι Αλκμάν, Πίνδαρος, Σιμωνίδης, Βακχυλίδης κλπ.
Πάροδος. Το πρώτο χορικό κομμάτι που τραγουδούσε ο χορός του αρχαίου δράματος καθώς έμπαινε στην ορχήστρα. Πάροδος επίσης λεγόταν και μια από πλαϊνές εισόδους του αρχαίου θεάτρου.
Πηκτίς. Λυδικής καταγωγής έγχορδο όργανο αποτελούμενο. Όπως η μάγαδις, από 20 χορδές κουρδισμένες ανά ζεύγη κατά όγδοες. Παιζόταν χωρίς πλήκτρο με γυμνά δάχτυλα.
Ποδοψόφος. Αυτός που κρατούσε το ρυθμό στους αυλητές με το κρουπέζιον (είδος παπουτσιού) που είχε στο κάτω μέρος δεμένη μια μεταλλική πλάκα για να ακούγεται δυνατότερα και καθαρότερα το χτύπημα του χρόνου.
Πους. Ο στοιχειώδης ρυθμικός συνδυασμός μακρών και βραχέων συλλαβών. Η κύρια αυτή ρυθμική μονάδα, που επαναλαμβανόμενη δημιουργεί το ρυθμό, αποτελείται από δυο μέρη: το ισχυρότερο (θέση) και το ασθενέστερο (άρση). Οι πόδες διακρίνονται σε:
α) δισύλλαβους (ίαμβος, πυρρίχιος ή ηγεμών, τροχαίος, σπονδείος)
β) τρισύλλαβους (ανάπαιστος, δάκτυλος, βάκχειος, αμφίβραχυς, μολοσσός κλπ)
γ) τετρασύλλαβους (παίων, αντίσπαστος, επίτριτος, ιωνικός, χορίαμβος κλπ)
Προσωδία. (Βλέπε μέτρο-ποίηση)
Πυθικός νόμος. Ο σημαντικότερος αυλητικός νόμος. Επινοήθηκε από το Σακάδα και σκοπό είχε να περιγράψει τον αγώνα του θεού Απόλλωνα με το δράκοντα Πύθωνα. Αποτελούνταν από πέντε μέρη: α) Πείρα (εισαγωγή), β) Κατακελευσμός, γ) Ιαμβικόν (αγώνας), δ) Σπονδείον (νίκη του θεού) και ε) Καταχόρευσις (επινίκια).
Ρ.
Ρυθμοποιία. Η δύναμη που δημιουργεί το ρυθμό και που σκοπό έχει να συνθέσει και να μετατρέψει σε ρυθμικό σχήμα το λόγο, τα μέλη και τις κινήσεις. Αποτελείται (όπως και η μελοποιία) από τρία μέρη: α) τη λήψη (επιλογή του είδους των ρυθμών), β) τη μίξη (συνδυασμός) και γ) τη χρήση (εφαρμογή).
Ρυθμός. Αρχικά δεν σήμαινε αυτό που εννοούμε σήμερα με τη λέξη ρυθμός. Πρωτοεμφανίστηκε στον Αρχίλοχο αλλά όχι με μουσική σημασία (όπως αργότερα γίνεται στον Αριστοφάνη και στον Πλάτωνα) ο οποίος συσχέτιζε το μουσικό ρυθμό με το σχήμα. Και ο Αριστόξενος, αργότερα, παραλληλίζει τη σχέση μεταξύ μουσικού ρυθμού και ρυθμιζόμενου υλικού (φθόγγοι, βήματα, κινήσεις κλπ) με τη σχέση σχήματος και σχηματιζόμενου υλικού. Τα υλικά του ρυθμού ήταν οι λέξεις, το μέλος και η κίνηση του σώματος.   
Σ.      
Σάλπιξ. Πνευστό όργανο της αρχαίας Ελλάδας που κατασκευαζόταν από χαλκό, ελεφαντόδοντο ή κέρατο. Ήταν ένας μακρύς σωλήνας που κατέληγε σε μικρή «καμπάνα» και χρησιμοποιούταν για πολεμικούς σκοπούς.
Σαμβύκη. Έγχορδο όργανο σε σχήμα ημισελήνου με πολλές χορδές. Έμοιαζε με την αιγυπτιακή άρπα αλλά ήταν μικρότερη. Οι χορδές της πιθανώς ήταν κουρδισμένες ανά ζεύγη κατά όγδοες και κρούονταν με πλήκτρο. Ήρθε στην Ελλάδα από την Αίγυπτο ή την Συρία και είχε οξύ ήχο. Χαρακτηριζόταν ως θηλυκό όργανο.
Σκόλιον. Τραγούδι με λίγους στίχους που τραγουδιόταν στα συμπόσια. Ο καθένας από τους ομοτράπεζους όταν τελείωνε το τραγούδι του, έδινε τη σειρά του στον επόμενο προσφέροντας του τη λύρα ή ένα κλωνάρι μυρτιάς. Στηριζόταν στον αυτοσχεδιασμό, όμως παράλληλα πολλοί ποιητές έγραψαν σκόλια με πρώτο διδάξαντα τον Τέρπανδρο.
Σπονδείος. Μετρικός πους (- -) που χρησιμοποιούταν στις λατρευτικές σπονδές. Στο σπονδείο ανήκει και ο διπλός ή μείζων, στον οποίο κάθε μακρά συλλαβή αναλύεται σε δύο βραχείες (υυυυ / υυυυ).
Στάσιμο. Το μέλος που τραγουδούσε ο χορός του αρχαίου δράματος στην ορχήστρα μεταξύ των επεισοδίων. Ήταν γραμμένα σε διάφορα μέτρα και χωρίζονταν σε στροφές, αντιστροφές κι επωδούς. Συνοδεύονταν από αυλό.
Συμφωνία. Σήμαινε την αρμονική συμφωνία των διαστημάτων.
Σύριγξ Πανός. Πνευστό αποτελούμενο από μια σειρά σωλήνες (συνήθως 7) κλιμακούμενων μεγεθών ενωμένους μεταξύ τους που χρησιμοποιείται για πάνω από 3.000 χρόνια. Ο ήχος παράγεται με φύσημα μέσα στους σωλήνες από το επάνω άκρο τους. Ήταν φτιαγμένοι από πηλό, πέτρα, καλάμι, ξύλο και σε νεότερα χρόνια από μέταλλο και πλαστικό. Στην αρχαία Ελλάδα ήταν όργανο ποιμενικό.
Τ.
Τροχαίος. Μετρικός πους που χρησιμοποιήθηκε ιδιαίτερα στο αρχαίο δράμα (-υ).
Υ.
Ύδραυλις ή ύδραυλος. Μουσικό όργανο στο οποίο ο ήχος παραγόταν με υδραυλική πίεση του αέρα. Η εφεύρεσή του αποδίδεται στον Κτήσιβο τον Αλεξανδρέα γύρω στο 220 π.Χ. Υπήρξε το πρότυπο πάνω στο οποίο βασίστηκε η κατασκευή του δυτικού εκκλησιαστικού οργάνου.
Ύμνος. Λατρευτικό τραγούδι προς τιμή θεού ή ήρωα που ψαλλόταν συνοδεία κιθάρας. Αρχικά γραφόταν σε δακτυλικούς εξάμετρους στίχους, αλλά από το Στησίχορο και μετά εισάγονται τα λυρικά μέτρα και η τριμερής διάρθρωση (στροφή, αντιστροφή κι επωδός). Ύμνοι παρεμβάλλονταν και στις τραγωδίες χωρίς όμως ο χορός να τους συνοδεύει με όρχηση. Ύμνους έγραψαν οι Πίνδαρος, Σιμωνίδης, ο Βακχυλίδης κλπ. Από τους αρχαιότερους ύμνους σώζονται 33, οι λεγόμενοι ομηρικοί ύμνοι των οποίων συνθέτες θεωρούνται ο Ορφέας, ο Εύμολπος, ο Μουσαίος κλπ. Από την αρχαιότητα πέρασαν και στην χριστιανική τελετουργία.
Φ.
Φόρμιξ. Το αρχαιότερο ελληνικό όργανο, παραλλαγή της λύρας. Χρησιμοποιήθηκε από αοιδούς και ραψωδούς. Είχε 4 ή 7 χορδές. Στον  Όμηρο αναφέρεται ως ιερό όργανο.
Χ.
Χορίαμβος. Μετρικός πους που αποτελείται από έναν τροχαίο κι έναν ίαμβο (-υ υ-).
Χροά ή χροιά. Το σύμβολο με το οποίο ορίζεται μια διάταξη διαστημάτων, την οποία καλείται ο ερμηνευτής να ακολουθήσει εγκαταλείποντας την αρχική κλίμακα (τρόπο). Ο Αριστόξενος διακρίνει 6 χρόες και ο Πτολεμαίος 8.
Ω.
Ωδή. Λυρικό τραγούδι ή ποίημα. Η μορφή του ήταν σταθερή, ήτοι: στροφή, αντιστροφή και επωδός. Στις ωδές ανήκουν σχεδόν όλα τα είδη τραγουδιών (ερωτικά, κοινωνικά, λατρευτικά κλπ).


Follow

Get every new post delivered to your Inbox.